Pozytywną oceną zakończyło się coroczne spotkanie Instytucji Zarządzającej Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Zachodniopomorskiego z przedstawicielami Komisji Europejskiej. Była to okazja do podsumowania dotychczasowego wdrażania RPO WZ na lata 2007-2013, ale także do rozmów na temat przyszłego okresu programowania i potrzeb, jakie powinny zostać spełnione w następnym Programie Operacyjnym naszego regionu.

Komisja Europejska monitoruje stan realizacji programów operacyjnych w państwach członkowskich - monitoring opiera się głównie na analizie sprawozdań rocznych z wdrażania programów, przygotowywanych przez Instytucje Zarządzające (tj. Urzędu Marszałkowskie) i omawianych następnie na spotkaniu rocznym z udziałem przedstawicieli KE oraz Instytucji Zarządzającej. Spotkanie roczne dla Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego odbyło się w Szczecinie w dniach 8 i 9 listopada br.

Spotkanie poświęcone jest ocenie postępów w realizacji Regionalnego Programu Operacyjnego (ze szczególnym uwzględnieniem lat 2011 i 2012) oraz przedstawieniu założeń Komisji Europejskiej dla perspektywy finansowej 2014-2020 i omówieniu wstępnych oczekiwań Samorządu Województwa względem nowego okresu programowania.

Pierwszego dnia delegaci z Komisji Europejskiej odwiedzili m.in. Technopark Pomerania, którego budowa i wyposażenie dofinansowywane są ze środków RPO WZ. W trakcie spotkania przedstawiciele Technoparku zaprezentowali efekty dotychczasowej działalności instytucji oraz plany jej dalszego rozwoju. Komisja obejrzała także trzy inne inwestycje, realizowane obecnie w Szczecinie dzięki środkom RPO WZ, tj. przebudowę ulic Niemierzyńskiej i Arkońskiej, budowę Obwodnicy Śródmieścia Szczecina oraz budowę Trasy Północnej. Pozostałą część dnia wypełniły rozmowy z przedstawicielami Urzędu Marszałkowskiego Województwa Zachodniopomorskiego na temat m.in. postępów we wdrażaniu RPO WZ.

W piątek, 9 listopada br., przedstawiciele Komisji Europejskiej spotkali się z przedstawicielami zachodniopomorskich samorządów, świata nauki oraz instytucji otoczenia biznesu. Po debacie miała miejsce konferencja prasowa, w której udział wzięli: Pascal Boijmans, Zastępca Dyrektora Wydziału w Dyrekcji Generalnej ds. Rozwoju Regionalnego, Aurelio Cecilio, Dyrektor Wydziału Europejskiego Funduszu Społecznego w Dyrekcji Generalnej ds. Zatrudnienia oraz Agnieszka Dawydzik z Ministerstwa Rozwoju Regionalnego i przedstawiciele Instytucji Zarządzającej RPO WZ – marszałek Olgierd Geblewicz i wicemarszałek Andrzej Jakubowski.

- Gościmy dziś przedstawicieli Komisji Europejskiej i Ministerstwa Rozwoju Regionalnego w Szczecinie – rozpoczął spotkanie marszałek Olgierd Geblewicz. - Drugi dzień rozmawiamy, starając się podsumować wszystko co dzieje się w naszym Regionalnym Programie Operacyjnym. Jednocześnie rozliczamy się z naszych działań, poddając je ocenie Komisji, która mówi nam w jakich dziedzinach radzimy sobie świetnie, a w których widzi jeszcze pewnego rodzaju zagrożenia. Po dwóch dniach wypełnionych od rana do późnego wieczora rozmowami z naszymi gośćmi, mogę stwierdzić, że Zachodniopomorskie jest w Brukseli oceniane pozytywnie – mówił marszałek, a jego słowa potwierdzał Pascal Boijmans:

- Regionalny Program Operacyjny Województwa Zachodniopomorskiego na lata 2007-2013 jest na właściwym torze – mówił. - Przyglądamy się absorbcji środków, danym liczbowym oraz realizowanym projektom - wszystkie są zdecydowanie powyżej średniej zarówno krajowej, jak i unijnej. Realizacja celów, które zostały określone na początku wdrażania obecnej perspektywy finansowej, przebiega pomyślnie i zdecydowana większość z nich zostanie osiągnięta do końca tego okresu programowania. Ogólnie mamy pozytywne wrażenie, choć nie wszystkie cele realizowane są równomiernie – doskonale radzicie sobie jeśli idzie np. o infrastrukturę zdrowotną i społeczną, transport, czy wsparcie dla biznesu i innowacji. Szczególnie ta ostatnia sfera jest ważna dla nas w kontekście przyszłego okresu programowania, właśnie innowacje, badania i rozwój będą jednymi z priorytetów w latach 2014-2020 – mówił Pascal Boijmans.

Przedstawiciele Komisji Europejskiej jednoznacznie pozytywnie oceniają postęp finansowy we wdrażaniu RPO WZ mierzony ilością złożonych wniosków o dofinansowanie, zawartych umów o dofinansowanie, zatwierdzonych wniosków o płatność; dane te pozwalają sytuować Województwo Zachodniopomorskie powyżej średniej dla wszystkich Regionalnych Programów Operacyjnych.

W terminie do 30 września 2012 roku, w ramach RPO WZ:

• wpłynęło 2 868 wniosków o dofinansowanie (poprawnych formalnie) o łącznej wartości dofinansowania 4 643 611 743,37 PLN, co stanowi ponad 129 proc. alokacji dla RPO WZ;
• zawartych zostało 1 368 umów o dofinansowanie, w których wartość dofinansowania z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego wyniosła 2 772 424 962,63 PLN – stanowi to
  77,2 proc. alokacji dla RPO WZ;
• zatwierdzono 4 161 wnioski o płatność, w których wartość dofinansowania z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego wyniosła 1 678 231 022,55 PLN – stanowi to niemal 47 proc. alokacji dla RPO WZ.

Komisarze z zadowoleniem przyjmują poziom realizacji przez Instytucję Zarządzająca RPO WZ prognoz płatności dla roku 2012 oraz skalę dotychczasowych rozliczeń z KE:

• cel wydatkowania (rozliczenia z Komisją Europejską określonej puli pieniędzy) na rok 2012 wynosi dla RPO WZ 406 051 187 PLN,
• w terminie do końca września 2012 roku, czyli na 3 miesiące przed końcem roku, Zarząd Województwa (działający jako Instytucja Zarządzająca RPO WZ), przedstawił do KE deklaracje wydatków na kwotę 733 191 846 PLN, osiągając tym samym pułap 180,57 proc. celu rocznego.

KE nie dostrzega zagrożeń w realizacji zasady N+3/N+2 dla RPO WZ dla kolejnych lat wdrażania Programu:

• do końca września 2012 roku Zarząd Województwa przedłożył do Komisji Europejskiej poświadczenia wydatków na kwotę 473 509 289,79 EUR
• przekłada się to na rozliczenie z KE blisko 55 proc. alokacji RPO WZ oraz realizację zasady N+3 dla lat 2008, 2009 i 2010 – w przypadku roku 2010 na ponad rok przed terminem, który upływa z końcem 2013 roku (przykładowo – zgodnie ze wspomnianą zasadą – pulę środków RPO WZ przypisaną do roku 2010 należy rozliczyć z KE do końca 2013 roku, w przeciwnym razie środki nierozliczone podlegają zwrotowi do Brukseli)
• obecnie do realizacji zasady N+2 dla roku 2011 (której termin wypełnienia mija również z końcem 2013 roku) – po uwzględnieniu złożonych do KE w październiku 2012 r. poświadczeń wydatków na kwotę 15 936 996,26 EUR – brakuje Instytucji Zarządzającej RPO WZ niespełna 0,5 proc.

Pozytywna ocena dotyczy również dotychczasowego stanu realizacji wskaźników opisujących postęp w realizacji celów RPO WZ, chociaż zalecają ścisły monitoring realizacji projektów, zwłaszcza pod kątem osiągania założonych wskaźników:

• zasadniczo realizacja wskaźników postępu w realizacji RPO WZ odbywa się zgodnie z planem
• zagrożenie niewykonania wskaźników zawartych w RPO WZ jest niewielkie; tam, gdzie w jednostkowych przypadkach mogą zaistnieć trudności w osiągnięciu zakładanego w Programie poziomu wskaźnika, Instytucja Zarządzająca RPO WZ podejmuje różne działania, by realizację wskaźników wesprzeć;

Postęp we wdrażaniu RPO WZ wskazuje na realizację wielu wskaźników w stopniu wyższym niż pierwotne założenia, np.:

• wskaźnik liczby wspartych przedsiębiorstw osiąga szacunkowo wartość 563 firm względem założonych w RPO WZ 165
• wskaźnik powierzchni uzbrojonych terenów inwestycyjnych tylko odniesieniu do już zrealizowanych projektów wynosi 372 ha (czyli przekracza założony w RPO WZ poziom 350 ha), a docelowo (po zakończeniu wszystkich wspartych projektów) wyniesie aż 744 ha (najwięcej w Polsce w skali wszystkich RPO)

W relacji do innych Regionalnych Programów Operacyjnych wyróżnia się poziom zaplanowanych lub już zrealizowanych wskaźników odnoszących się np. do:

• długości przebudowanych linii kolejowych – tego typu projekty realizowane są w ramach RPO w 10 regionach; łącznie planuje się budowę bądź przebudowę ok. 893 km linii kolejowych, w tym najwięcej w RPO WZ (ok. 203 km); środkami RPO WZ wsparto 2 projekty modernizacji linii kolejowych (linie nr 402 i 403)
• powierzchni uzbrojonych terenów inwestycyjnych (opisany wyżej)
• pośrednich miejsc pracy powstałych w wyniku realizacji projektów współfinansowanych ze środków RPO WZ, w ramach dotacji i Inicjatywy Wspólnotowej JEREMIE -  na podstawie ankiet rozsyłanych beneficjentów dla wszystkich programów operacyjnych (krajowych i regionalnych) zgromadzono informacje na temat miejsc pracy innych niż te wskazane we wniosku o dofinansowanie, które już powstały bądź powstaną w wyniku realizacji projektów oraz do pomocy przy realizacji projektów (powstałych np. w przypadku, gdy Beneficjent zatrudnia koordynatora bądź menadżera projektu); najwięcej takich miejsc pracy w relacji do wszystkich RPO, bo 3 343 wskazano w ramach RPO WZ.

Nasz region został także doceniony za zaangażowanie Zarządu Województwa w pobudzaniu trwałego rozwoju gospodarczego regionu poprzez kreowanie odpowiednich instrumentów wsparcia dla przedsiębiorców w ramach RPO WZ takich jak:

• zwiększanie alokacji w już zakończonych konkursach na dotacje inwestycyjne dla przedsiębiorców (ogłoszonych jeszcze w 2010 roku) celem udzielania dofinansowania kolejnym projektom umieszczonym na listach rezerwowych,
• przeprowadzenie w 2012 roku – wcześniej nieplanowanego w harmonogramie naborów – konkursu w poddziałaniu 1.1.3 Inwestycje MSP w nowe technologie, zakładającego wsparcie dla  innowacyjnych projektów inwestycyjnych, podnoszących konkurencyjność oraz innowacyjność mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw poprzez wdrażanie w przedsiębiorstwie nowych technologii, które umożliwią wytwarzanie nowych lub znacząco ulepszonych produktów, procesów lub usług i nie są stosowane na świecie dłużej niż 5 lat (Zarząd po zakończeniu konkursu zwiększył pierwotną alokację konkursową w wys. 32 mln PLN o 20 mln PLN, co umożliwiło dofinansowanie większej liczby projektów;  w ramach konkursu wpłynęło łącznie 181 projektów, z których na ocenę ekspercką przekazanych zostało 156 projektów; ostatecznie dofinansowanie otrzymało 27 projektów, o łącznej wartości  102 857 582,61 PLN i kwocie dofinansowania 47 270 871,72 PLN; w ramach wszystkich projektów beneficjenci zobowiązali się do stworzenia 250 miejsc pracy)
• uruchomienie w październiku 2012 roku – wcześniej nieujmowanego w harmonogramie naborów – konkursu w poddziałaniu 1.2.2 Infrastruktura B+R, w ramach którego wsparcie będą mogły uzyskać projekty przedsiębiorców związane z nabyciem infrastruktury naukowo – badawczej, niezbędnej do prowadzenia działalności badawczo-rozwojowej.

Zarząd Województwa uzupełnił system dotacyjny dla sektora przedsiębiorstw o zasilony kwotą 280 mln zł z RPO WZ mechanizm zwrotny w ramach Inicjatywy JEREMIE; Inicjatywa JEREMIE ma na celu umożliwienie łatwiejszego dostępu do finansowania dla mikro, małych i średnich przedsiębiorstw poprzez udostępnianie dedykowanych instrumentów inżynierii finansowej; obecnie JEREMIE w Zachodniopomorskiem to:

• 15 podpisanych umów z Pośrednikami Finansowymi na kwotę 215,5 mln zł
• 1 404 wsparte przedsiębiorstwa
• ponad 140 mln zł w postaci kwoty, jaka trafiła do przedsiębiorstw bezpośrednio ze środków Inicjatywy JEREMIE od pośredników finansowych,

• według stanu na koniec września 2012 roku najbardziej zaawansowany stan wdrażania tej inicjatywy widoczny jest w województwie wielkopolskim i zachodniopomorskim, gdzie umowy pośredników finansowych z przedsiębiorcami stanowią odpowiednio 54,0% i 41,0% środków przekazanych do Funduszy Powierniczych.

Galeria